ĐẶNG NGƯỜI TRONG NGÀNH, KHÔNG COMMENT CÓ LỖI VỚI MẤY BẠN KẾ TOÁN 

  Cách đây mấy năm, là team nằm vùng trong ngành thương mại điện tử, Anh Phùng Lê Lâm Hải – Nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc công ty Equitix Investing và các anh em của anh gắn liền với digital, platform, website và 2017 đã trình làng các sản phẩm website cho khách hàng tối ưu chuẩn web đẩy traffic lên cao. Anh ấy nghĩ ai cũng như mình.   1,5 năm sau, CoolMate làm website và dành 80% focus cho website traffic tại thời điểm mà không nhiều người có hành vi mua hàng qua web, tại thời điểm người ta dễ đi theo đám đông (phụ thuộc vào các sàn thương mại điện tử) hơn là đi ngược đám đông (làm web + một lòng tập trung vào web) một cách dũng cảm như Coolmate, bằng một niềm tin mãnh liệt của founder Coolmate, họ đã thành công và kiên định cho chiến lược của mình – Đáng nể.  Lúc đó với suy nghĩ của một người nằm vùng trong ngành, anh ấy nghĩ: ủa này mình cứ tưởng là cũ rồi mà ta, thị trường còn mới lắm hả?   

2019 – 2021 trong giai đoạn sốt sắng chuyển đổi số.

Trong một event anh ấy được mời chia sẻ về chuyển đổi số, anh ấy không nói về công nghệ (IOT, AI, ERP hoành tráng…), anh ấy nói về 5 nhóm khảo sát thông tin trước khi bắt đầu làm chuyển đổi số dành cho các doanh chủ, anh ấy nói về việc phân tích cho founder thấy rằng hành trình để có một dự án chuyển đổi số thành công đó là việc đầu tư 40% thời gian vào tiền đánh giá sự sẵn sàng cho việc triển khai ERP, thông điệp của anh ấy là, làm phần mềm không phải do Tech lãnh đạo; mà là câu chuyện chuyển đổi tính sẵn sàng từ giai đoạn khởi nghiệp sang giai đoạn chuyên nghiệp và tăng trưởng, giai đoạn tối ưu các vấn đề về quản lí và quản trị.  Không thể duy trì các thói quen dành cho giai đoạn khởi nghiệp lại adapt các thói quen dành cho môi trường chuyên nghiệp; mà công nghệ là bức tranh phản chiếu của công ty vận hành theo qui mô và quy trình chuyên nghiệp được.  Nếu ví Tech là bằng Master, phải thừa nhận rằng khả năng thích ứng của đội ngũ trong các công ty startups/SMEs nói chung chỉ mới ở High School; do đó chúng anh ấy mất rất nhiều thời gian để giúp họ nâng tầm trước khi nghĩ tới chuyển đổi số.

2022 – 2023: 

Anh Hải tuyển dụng đầu vào cả ngàn công việc kế toán; trình độ một team kế toán được set up phục vụ cho công ty cổ phần, rất khan hiếm và có biểu hiện chính họ cũng chưa thấy được đúng giá trị của chính mình vì các ông chủ của họ cũng hông có yêu cầu nhiều về nghiệp vụ; đối với ông chủ, kế toán chỉ là một vị trí không đủ quan trọng, đối với anh em, kiếm tiền quan trọng hơn giữ tiền; chỉ khi nào khủng hoảng mới thấy cho dù có cố gắng nỗ lực bán hàng cũng không bằng nỗ lực chi tiêu hợp lý để có khoản dự phòng cho những ngày mưa giông; anh ấy phát hiện ra team kế toán các công ty làm manual (thủ công) còn chưa xong; khi nào mới tới giai đoạn … chuyển đổi phần mềm.  Bias (thiên kiến) của những người làm trong ngành khiến anh ấy cứ nghĩ thứ cũ với anh ấy nhưng lại rất mới với thị trường; nên có thể đối với FPT và sếp Tiến, mấy vấn đề này là chuyện dễ, chuyện nhỏ với một Doanh nghiệp đã có nhiều thành tựu và hiểu biết về quản lí, quản trị và ứng dụng công nghệ, nhưng với anh ấy là người đang đối diện với thế giới của phần lớn Doanh nghiệp startups/SMEs ở Vietnam, anh ấy thấy hành trình chuyển đổi này thực sự còn khá xa. Nói như vậy không có nghĩa là chúng ta chủ quan và cứ từ từ, chậm rãi. Chúng ta nên: 

1. Nhận thức được tính sẵn sàng khi chuyển đổi số. 
2. Chuyển hoá được năng lực của cả tổ chức về năng lực quản lí, quản trị; giải quyết được bài toán kinh doanh và năng lực quản lí tiền rồi mới nghĩ tới chuyển đổi số. 
3. Tìm hiểu được các yếu tố trọng tâm để thành công của một dự án chuyển đổi số bằng một khảo sát chuyên sâu và bài bản. 
4. Đánh giá được hidden fee (chi phí ẩn) khi chuyển đổi số, không nằm trên báo giá chi phí chỉ về phần thô/vật lí được submit bởi CTO hay đội phát triển sản phẩm. 

Ngay cả các tập đoàn FMCG hàng đầu Vietnam (Trung Nguyên, NutriFood, IDP, Masan, THP…) đang chuyển đổi số và ứng dụng ERP còn đang trầy trật, có gì đâu phải lo lắng quá nè.  Lo lắng sinh ra bệnh mental, cứ bình tĩnh nâng cao năng lực bản thân hằng ngày là được.  Tuy nhiên… Không phủ nhận một insight trong thông điệp chia sẻ của anh/sếp Tiến: Công ty nào càng thúc đẩy nhanh chuyển đổi số và được back bởi một ‘thư viện hiểu biết về quản trị và công nghệ càng sớm’, họ sẽ càng lớn mạnh nhanh chóng hơn các bên khác; trở thành biểu tượng khác biệt với phần lớn các Doanh nghiệp còn lại trong thị trường, vốn đang hoạt động khá manh mún và quyết định chỉ bằng sự nhạy bén nằm vùng lâu năm của… chính mình. Benchmark Case: 30Shine – Chuyển đổi sự nhạy bén khi ra quyết định của founders thành của toàn công ty.  Như thế nào là ‘thư viện hiểu biết về quản trị và công nghệ càng sớm’, đó là những hiểu biết và thấu hiểu quy trình vận hành thực tế khi đáp ứng các nhu cầu thay đổi thích ứng với thị trường từ đội (sales, marketing, sáng tạo sản phẩm mới…) ảnh hưởng thế nào tới cách đáp ứng của đội hậu cần (HR, vận hành, kho bãi, kế toán, công nghệ)…  Nó bao gồm rất nhiều trải nghiệm, thử sai và điều chỉnh để cảm nhận sự phức tạp giữa yêu cầu và khả năng đáp ứng về năng lực và hạ tầng thông tin.   Mà nếu chúng ta/founders/BOD team không hình dung và cảm nhận kĩ/chúng ta phải trả giá bằng rất rất rất nhiều tiền và chi phí, cũng như sự ủng hộ của anh em về đường lối lãnh đạo nếu giả sử dự án có bị thất bại và tiêu tốn nguồn lực.    Anyway, với anh Hải; nếu một công ty được data – driven leadership (lãnh đạo bằng dữ liệu) bởi một team tài chính kế toán mạnh; họ mới nên là team lãnh đạo sự chuyển đổi số đó trong công ty. Outcome cuối cùng của chuyển đổi số là cắt giảm chi phí và có báo cáo tài chính chuẩn chỉnh đánh giá định lượng được hiệu quả cuối cùng của công tác dịch chuyển năng lực quản lí trong bối cảnh lạm phát và một năm 2024 còn rất nhiều khó khăn; nhưng cũng không ít cơ hội … làm kích thích và thúc đẩy nhanh hơn về 2 động lực căn bản: – Giảm chi phí  – Nâng cao năng suất lao động để tạo ra các mặt hàng có lợi thế cạnh tranh với giá thành hợp lí.  Để chứng minh khả năng tồn tại và bắt đầu 1 năm 2025 nhiều hứng khới, nhưng cũng không ít cạnh tranh khốc liệt.  Cơ hội hay thách thức là do tầm nhìn và khả năng tiếp nhận thông tin của chúng ta.